SƠ CẤP CỨU NGỪNG TIM NGOÀI CỘNG ĐỒNG

(Hướng dẫn dành cho người dân không chuyên)

1. Ngừng tim ngoài cộng đồng là gì?

Ngừng tim ngoài cộng đồng (Out-of-Hospital Cardiac Arrest – OHCA) là tình trạng tim đột ngột ngừng đập khi người bệnh đang ở nhà, nơi làm việc, trường học hoặc nơi công cộng.

Nếu không được cấp cứu ngay trong 3–5 phút đầu, não có thể tổn thương không hồi phục và nguy cơ tử vong rất cao.

👉 Tin quan trọng: Người dân xung quanh chính là yếu tố quyết định sự sống còn của nạn nhân.

2. Dấu hiệu nhận biết ngừng tim

Một người có thể đang ngừng tim nếu có các dấu hiệu:

• Bất tỉnh, không đáp ứng khi gọi lớn hoặc lay nhẹ

• Không thở hoặc thở ngáp cá (thở bất thường, thở rít)

• Không có mạch (người không chuyên không cần bắt mạch – chỉ cần thấy bất tỉnh + không thở bình thường)

⚠️ Khi nghi ngờ ngừng tim: Xử trí ngay – không chờ đợi.

3. Các bước sơ cấp cứu ngừng tim (CAB)

BƯỚC 1: Đảm bảo an toàn & kiểm tra phản ứng

• Đảm bảo hiện trường an toàn cho bạn và nạn nhân

• Gọi lớn: “Anh/chị có nghe tôi không?”

• Lay nhẹ vai kiểm tra phản ứng

Nếu không phản ứng → gọi cấp cứu 115 ngay hoặc nhờ người khác gọi.

BƯỚC 2: Ép tim ngoài lồng ngực (C – Circulation)

Thực hiện ép tim ngay lập tức:

1. Đặt nạn nhân nằm ngửa trên mặt phẳng cứng

2. Quỳ bên cạnh ngực

3. Đặt gót bàn tay vào giữa ngực (nửa dưới xương ức)

4. Tay còn lại chồng lên

5. Ép mạnh và nhanh:

   • Tốc độ: 100–120 lần/phút

   • Độ sâu: 5–6 cm

   • Để ngực nở hoàn toàn sau mỗi lần ép

⏱ Không ngừng ép tim quá 10 giây.

BƯỚC 3: Thổi ngạt (nếu được đào tạo)

Sau 30 lần ép tim:

• Mở đường thở (ngửa đầu – nâng cằm)

• Bịt mũi, thổi 2 hơi, mỗi hơi khoảng 1 giây

👉 Nếu bạn không được đào tạo hoặc không muốn thổi ngạt:
Chỉ cần ép tim liên tục vẫn có hiệu quả cứu sống.

BƯỚC 4: Sử dụng máy sốc tim tự động (AED) nếu có

Máy AED thường có tại:

• Sân bay

• Trung tâm thương mại

• Tòa nhà văn phòng

• Trường học

Cách dùng:

1. Bật máy

2. Dán miếng điện cực theo hình minh họa

3. Làm theo hướng dẫn bằng giọng nói của máy

4. Không chạm vào nạn nhân khi máy phân tích hoặc sốc điện

⚡ AED an toàn cho người không chuyên vì máy chỉ sốc khi cần.

4. Tiếp tục cấp cứu cho đến khi:

• Nhân viên y tế đến

• Nạn nhân có dấu hiệu tỉnh lại hoặc thở bình thường

• Bạn kiệt sức không thể tiếp tục

5. Những sai lầm thường gặp

❌ Chờ đợi người khác hành động
❌ Sợ ép gãy xương sườn
❌ Mất thời gian bắt mạch
❌ Ngừng ép tim quá lâu

👉 Hãy nhớ: Ép tim ngay lập tức quan trọng hơn hoàn hảo kỹ thuật.

6. Chuỗi sống còn trong ngừng tim

1. Nhận biết sớm & gọi cấp cứu

2. Ép tim sớm

3. Sốc điện sớm (AED)

4. Hồi sức nâng cao

5. Chăm sóc sau hồi sinh

Mỗi mắt xích đều quan trọng.

7. Thông điệp cộng đồng

• Học CPR có thể cứu người thân của bạn

• Mỗi người dân biết ép tim = tăng cơ hội sống gấp 2–3 lần

• Cấp cứu không cần phải là bác sĩ

Bạn chính là “nhân viên y tế đầu tiên” khi sự cố xảy ra.